06 Aralık 2016 Salı
  • Diyarbakır1 °C
  • İstanbul1 °C
  • Ankara-9 °C
  • Antalya8 °C
  • İzmir5 °C
  • IMKB
    0.00
    %
  • Altın
    132,411
    %-0.33
  • Dolar
    3,5398
    %0.51
  • Euro
    3,7975
    %1.04

Türkülerin yöreleri karmaşası

Türkülerin yöreleri  karmaşası

29 Ağustos 2008 08:48

Peygamberler şehri Şanlıurfa'nın köklü bir mirasa sahip olan kültür haritası içerisinde musiki de önemli bir yer teşkil eder. Şanlıurfa'nın dini, arkeolojik, folklorik ve diğer kültür değerlerinden bazıları yitip gitse de, musiki, yaşamak için direnmekted

Balıklıgöl mevkiinde yapılan kazı çalışmalarında M.Ö. iki bin yıllarına ait bazı müzik aletlerinin bulunması Urfa musiki tarihinin dört bin yıllık olduğunu göstermektedir. Yalnız Urfa musiki arşivi üzerine yapılan çalışmalar ilmi temellere dayanılmadığından müziğimiz hakkında sağlıklı bilgilere ulaşamıyoruz. Bir dönem gayretli çalışmalar sonraki nesle aktarılmadığından musikimiz kaderine terk edilmiş vaziyettedir. Böylece sahipsiz kalan bir çok türkümüze oradan buradan bir çok kişi  veya şehir tarafından  sahiplenildiğine şahit oluyoruz. Bunun en ciddi hadisesini geçtiğimiz günlerde yaşadık. Dostumuz Yazar Cevat Akkanat, Millî Gazete\'deki yazısında  \'Urfa\'ya Paşa Geldi.\' Türküsünden bahseder. Hayatında sadece geceleri mezarlıklarda geçerken türkü söyleyen dostumuz Cevat Akkanat\'ın diline bu türkümüz nerden dolandı bilmiyoruz. Cevat bey bu türküyü söylemekle kalmıyor bir de türkü üzerinde derin bir araştırmaya giriyor.

 

\'Urfa\'ya Paşa Geldi.\' türküsünün Van\'a ait olmadığını sadece ilmi metodlardan yoksun bir çalışma sonucu Van türküsü olarak kayıtlara geçtiğini izah etmek zorundayız. Şöyle ki: Cevat Akkanat\'ın eline bir dönem TRT\'nin kaynak kişiler ve kaynak eserler kitabı geçer. Oldum olası bu çalışmaya muhalif olmuşumdur. Çünkü bir dönem TRT, Türk Halk müziğine kaynak eser kazandıralım derken yalan yanlış birçok bilgiyi repertuarına ekledi. Muzaffer Sarısözen\'in başını çektiği bu güruh, Karacoğlan gibi ozanların türkülerini başkalarının adına kaydettikleri gibi Sivas türküsünü Erzurum, Elazığ türküsünü Kerkük yöresine ait olduğunu kayıtlara geçirecek kadar talihsiz çalışmalara imza atmıştır.

 

Büyüklerimiz \'Urfa\'ya Paşa Geldi.\' türküsünün hikâyesini bilirler. Vaktiyle Urfa\'ya bir paşa gelir. Muhtemelen bu paşa 2. Cumhurbaşkanımız sayın İsmet İnönü\'dür. Paşanın Urfa\'ya gelişi bir efsaneye dönüşür. Nasıl ki Harran\'a suyun gelişi \'Aney kalk bir zılgıt çal, Urfa\'ma su geliyor.\'  Türküsüyle efsaneleşmişse bu olayın hatırasına da bir türkü yakılır.

 

Türkü şöyle başlar: Urfa\'ya paşa geldi Aney / Tahta Tamaşa Geldi /  Bir Elim Yar Kolunda /  Bir Elim Boşa Geldi

 

Türkü gerek kelimeleri ve gerekse de okunuşu itibariyle tamamen bir Urfa türküsü olduğu halde neden bu arkadaşlarımız türküyü Van türküsü yapmıştır, anlayamadım doğrusu.

 

Efendim konu çok basit. Vaktiyle vatani görevini Urfa\'da yapan Vanlı bir askerden bahsedilir. Askerin adı yanılmıyorsam Hamdi Polatoğlu\'dur. Bu asker aynı zamanda bir halk ozanıdır. Türkü kışlada dillendirildiği için bu Vanlı asker de bu türküyü ezberler ve bir zaman sonra o türküyle anılır duruma gelir. Askerliği bittikten sonra Van\'a giden bu askerimiz davet edildiği meclislerde bu türküyü söylemeye başlar. Derken o zaman bizim muhteşem TRT\'ciler Van\'a gelir.  Van yöresine ait türküleri derlerken ozanımızı da dinlerler ve \'Urfa\'ya paşa geldi.\' Türküsünü Van türküsü diye kayda geçerler. Acizlikler insanoğluna mahsustur sözü gereği;  \'Paşa neden Van\'a değil de Urfa\'ya geldi.\' diye bir soru sorasımız geliyor. Mesala \'Mardinkapı şen olur, dibi değirmen olur.\' türküsü Mardin\'e mi aittir. Hayır diyeceğiz, çünkü bu kapı Mardin\'de değil Diyarbakır\'da bulunmaktadır. Dolayısıyla türkü Diyarbakır yöresine aittir. Türk halk edebiyatı araştırmaları  nesnel kriteler ve  sosyolojik tahlillerden uzak olduğu için bu ucube sonuçlar doğmaktadır.

 

Gelelim türkümüze. Bu türküyü tekrar tekrar okuduğumuzda, içeriğine baktığımızda Van kültürünü uzaktan yakından yansıtmıyor. Türkünün içeriğindeki sosyal olay tamamıyla Urfa\'yı anlatıyor. O zaman gelin TRT repertuarındaki bu türküyü tekrar Urfa türküsü olarak yazalım ve adaletin yerini bulmasını sağlayalım.

Okunma Sayısı : 2063
     
Ajanslardan İHA tarafından geçilen tüm yerel haberler, bu bölümde Diyarinsesi.org editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak ajans kanallarından geldiği şekliyle yer almaktadır. Bu alanda yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen ajanslardır.

PUAN DURUMU

1.Medipol Başakşehir1394031
2.Beşiktaş1385029
Detaylı Puan Tablosu>>
LİNKLER
Güvenli bir şekilde paykasa satın alın!
Copyright ©2007 Diyarın Sesi. Tüm hakları saklıdır.
Siteden yararlanırken gizlilik ilkelerini okumanızı tavsiye ederiz.
İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz. Yazılım: CM Bilişim - Görsel Tasarım: Capitol Medya
<-- end Facebook video code--> <--end kaynak-->
Yukarı Çık