10 Aralık 2016 Cumartesi
  • Diyarbakır0 °C
  • İstanbul11 °C
  • Ankara-3 °C
  • Antalya5 °C
  • İzmir1 °C
  • IMKB
    0.00
    %
  • Altın
    130,005
    %0.30
  • Dolar
    3,4745
    %0.90
  • Euro
    3,6641
    %0.14

Diyarbakır Yoksullukla Boğuşuyor

Diyarbakır Yoksullukla Boğuşuyor

04 Ağustos 2008 02:10

İşsizlik oranının yüzde 70'lere ulaştığı, açlık sınırı altında yaşayanların sayısının arttığı Diyarbakır'da yoksulluğu ortadan kalkacağına inanların sayısı her geçen gün azalıyor.

İşsizlik oranının yüzde 70'lere ulaştığı, açlık sınırı altında yaşayanların sayısının arttığı Diyarbakır'da yoksulluğu ortadan kalkacağına inanların sayısı her geçen gün azalıyor.Diyarbakır'da Sarmaşık Derneği ve Yerel Gündem 21 tarafından 5 mahallede yapılan yoksulluk araştırması, kentin yaşadığı ekonomik çöküntüyü gözler önüne seriyor. Bölgenin merkezi hükümetler tarafından ihmal edilmesi, Kürt sorununa bağlı olarak yaşanan çatışma ortamı ve olağanüstü koşullar nedeniyle Diyarbakır ekonomik olarak çöküşün eşiğinde.Diyarbakır'da Sarmaşık Yoksullukla Mücadele ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneği ve Diyarbakır Yerel Gündem 21'in Gürdoğan, Fatihpaşa, Huzurevleri, Peyas ve Körhat mahallelerinde 5 bin 706 hanenin sosyo-ekonomik göstergeleri üzerinde, Dicle Üniversitesi Sosyoloji bölüm öğrencileri ve Diyarbakır Yerel Gündem 21 gönüllüleri anketörlerinin de içinde yer aldığı sosyo-ekonomik durum araştırması, kentin içinde yaşadığı yoksulluğun resmini çiziyor.SİYASAL İSTİKRARSIZLIKYapılan araştırmada, son yirmi yılda yaşanan çatışma ortamı, kamu ve özel sektör yatırımlarının büyük oranda durmasına sebebiyet vererek istihdam ve ekonomik gelişme açısından ciddi bir daralmaya yol açtığı belirtildi. Yatırımcıların bölgenin ciddi bir potansiyeli olduğunu bilmekte birlikte, bölgedeki siyasal istikrarsızlık yüzünden isteksiz ve çekingen kaldıklarına dikkat çekilen araştırmada, kentte zaten yetersiz olan istihdam alanları kentsel nüfusun ani artışıyla birlikte ihtiyacın çok altında kaldığı ve işsizlik oranının her geçen gün arttığı tespit edildi.Hazırlanan raporda, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası’nın 2002 verilerine göre kentte 28 bin çalışana karşılık 312 bin kişinin iş aradığı ve il genelinde işsizlik oranının yüzde 70'lere vardığı belirtildi.10 BİN GECEKONDUDA 80 BİN KİŞİ YAŞIYORRaporda, zorunlu göçle ortaya çıkan yoğun demografik büyüme kentin altyapısı ve imarında da ciddi sorunları beraberinde getirdiği, kentin konut ihtiyacına cevap verememesi nedeniyle gecekondulaşmanın yaşandığı belirtildi. Kentte bulunan 10 bin gecekonduda 80 bin kişinin yaşadığı ve gecekondulaşmanın genelde sit alanında olduğu ve bumun da tarih mirasına ciddi tahribatlar yarattığı kaydedildi.HAMALLIK, PAZARCILIK, AYAKKABI BOYACILIĞI RAĞBET GÖRÜYORYapılan araştırma sonucunda hazırlanan raporda, birebir görüşme yapılarak 5 bin 706 hane içerisinde görüşülen hane reislerinin yüzde 20’si uzun süreli olarak işsiz olduklarını belirttiği, yüzde 38,1'i ise kendilerini "vasıfsız işçi" olarak nitelendirildikleri kaydedildi. Bu kategoriye giren işler arasında hamallık, pazarcılık, ayakkabı boyacılığı, tarla ve inşaatlarda gündelikçilik, seyyar satıcılık ve temizlikçilik gibi işlerin sayıldığı tespit edildi. Raporda, görüşme yapılan hanelerde "sosyal güvencesi olmayan hane reisleri"nin oranı yüzde 19,3 olarak tespit edildiği belirtilerek şunlara yer verildi:"Yapısı itibariyle aslında 'sosyal güvenlik' mekanizmasından ziyade 'sağlık destek' mekanizması olan Yeşil Kart sahiplerinin oranı ise yüzde 54,3’tür. Yani, görüşülen hanelerin sadece yüzde 26,3’ünde hane reisleri sosyal devlet ilkesine uygun 'sosyal güvenlik sistemi' dahilinde bulunmaktadırlar. Öte yandan Yeşil Kart uygulamasının sağlık destek alanında mevcut ihtiyacı yeterli oranda karşılamadığı da eklenmelidir. 2006 yılında Diyarbakır’da Yeşil Kart almak için başvuran 43 bin 610 kişiden sadece 16 bin 073 kişiye Yeşil Kart verilmiş, aynı dönemde 12 bin 262 kişinin Yeşil Kartı da iptal edilmiştir.Hane reisinin iş durumuna ilişkin veriler, "sosyal güvence durumu" ile birlikte değerlendirildiğinde, araştırma alanında iş güvenliği ve sosyal güvencesi olan kayıtlı ekonomik sektörlerin dışında kalan, dolayısıyla işsiz veya geçici işsiz veya eksik istihdam koşullarında çalışan hane reislerinin oranının yüzde 73,6'ya çıktığını söylemek mümkündür.ASGARİ ÜCRETİN ALTINDA YAŞAMYapılan araştırmada, araştırmanın yapıldığı Aralık 2006–Şubat 2007 döneminde asgari ücretin 403.03 YTL olarak belirlendiği ve hanelerin yaklaşık üçte ikisinin aylık geliri asgari ücretin altında yaşadığının tespit edildiği belirtildi.Hazırlanan raporda mahallelerde yapılan araştırmada, halkın sosyo-ekonomik durumu, eğitim durumu, gelir durumu ise şöyle sıralandı:EĞİTİM DURUMUGürdoğan Mahallesi'ne ait veriler dışarıda tutulmak kaydıyla, görüşme yapılan toplam 4 bin 586 hanenin yüzde 71,5’inde altı yaş üzeri en az bir kişinin okuma yazma bilmediği tespit edilmiştir. Okuma yazma bilmeyen toplam 6 bin 050 nüfusun 4 bin 712'sini kadınlar, bin 338' ini ise erkekler oluşturmaktadır. Bu tablo görüşme yapılan hanelerin yaygın/örgün eğitim durumlarının olumsuzluğunu ortaya koymaktadır.Öte yandan, okuma yazma bilmeyen nüfusun yüzde 77,9'ini kadınların, yüzde 22,1'sini erkeklerin oluşturuyor olması yaygın/örgün eğitime yönelik 'cinsiyet ayrımcı' yaklaşımların etkin olduğunu göstermektedir.Araştırma yapılan hanelerin yüzde 18,1'inde "okul çağında olup okula gitmeyen en az 1 çocuk" bulunmaktadır.2000 yılı TUİK verilerine göre bu kategorinin Türkiye oranı yüzde 4,3 iken, Diyarbakır’da yüzde 15,8'dir. Elde edilen veriler araştırma alanında bu oranın Diyarbakır ortalamasının da üzerinde olduğunu göstermektedir.ZORUNLU GÖÇÜN MAHALLELERE ETKİSİ1990–2000 yılları arasında köylerinden Diyarbakır’a göç eden 2 bin 077 hanenin yüzde 51,6'i temel göç sebebi olarak, "bölgedeki çatışma dönemi" göstermişlerdir.Göçün temel sebebini "ekonomik" olarak belirten hanelerin oranı yüzde 30,5 olmakla birlikte, söz konusu ekonomik sorunlarda etkin olanın kentin çekim faktörlerinden ziyade, Olağanüstü Hal döneminde yaygın olarak yürürlüğe konulan yayla ve mera yasağı, gıda ambargosu, seyahat kontrolü gibi uygulamalarla sekteye uğrayan kır ekonomisi olduğunu düşünmek gerekir. Bu dönemde temel göç nedenini “eğitim olanakları” olarak ifade eden hanelerin oranı ise yüzde 14,6 olarak ifade edilmiştir. Bu oran değerlendirilirken de, kırsal alanda zaten kısıtlı olan eğitim olanaklarının OHAL döneminden ayrıca olumsuz olarak etkilendiği hatırda tutulmalıdır.1990–2000 yılları arasında köyden göç eden hanelerin hemen hepsinin göç etmeden önceki temel geçim kaynaklarını tarım ve hayvancılık faaliyetleri oluşturmaktadır (yüzde 92,5). Deneyim, donanım ve becerileri kırsal üretim tarzında şekillenmiş olan bu insanların çok büyük bir kısmı kentsel alanda vasıfsız isçi konumuna düşmüşlerdir. Büyük ölçüde 1990’ların zorunlu göç sürecinde kurulmuş olan Gürdoğan Mahallesi’nde görüşme yapılan hanelerin geçim kaynaklarına ilişkin veriler, göçe eşlik eden vasıfsızlaşma ile yeni gelenlerin kentsel iş ve emek pazarından dışlanma boyutlarını çarpıcı bir şekilde ortaya koymaktadır. Hanelerin en az yüzde 63,2'si kentsel ekonomi süreçlerinin dışında, tarım ve hayvancılık (yüzde 4,2) ile mevsimlik işçilik (yüzde 59) gibi kıra dayalı üretim faaliyetleri ile geçinmektedir.1990–2000 yılları arasında Diyarbakır’a göç eden ailelerin toplam yüzde 63,4'ü ekonomik koşullarının göç sonrası dönemde kötüye gittiğini ifade etmişlerdir. Bu veriler, söz konusu dönemde ekonomik nedenlerle temellendirilen göç olaylarının kentsel çekim faktörleriyle açıklanmasının oldukça güç olduğunu ortaya koymaktadır. Açıktır ki, insanlar geçim şartlarının kötüleşeceği bir yere gönüllü olarak göç etmezler.’’İHTİYAÇ VE TALEPLERAraştırmaya katılan hanelerin yüzde 79,7’si hanenin temel gereksinimlerini karşılamak için yardıma ihtiyaç duyduklarını söylemişlerdir. Geçimlerini herhangi bir yardıma ihtiyaç duymaksızın karşılayabildiklerini ifade eden ailelerin oranı yüzde 19,2. Geçimlerini sağlamak için yardıma ihtiyaç duyduğunu belirten hanelerde öncelikli ilk üç ihtiyaç kategorisi "gıda", "iş" ve "kira" olarak ifade edilmiştir.Araştırma yapılan hanelerin yüzde 70,9'u herhangi bir kişi ya da kurumdan yardım almadıklarını, yüzde 29,1'i ise en az bir kişi ya da kurumdan yardım aldıklarını belirtmişlerdir. Yardım alan aileler, akraba, komşu, vakıf/dernek, belediye, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı ve diğer kategorilerinin en az birinden yardım almaktadır. Yardım sağlayan kuruluşlar arasında SYDV yüzde 34,5’lik oranla ilk sırada bulunmaktadır.Ailelerin yaklaşık 5'te 1’i diğer vakıf, dernekler, akraba ve belediyeden yardım aldıklarını belirtmişlerdir. Gürdoğan Mahallesine ait veriler dışarıda tutulduğunda, yardım alan hanelerin yalnızca yüzde 1,4’ünün “sürekli yardım” aldığı ifade edilmiştir. “Düzensiz” olarak yardım alan hanelerin oranı yüzde 11,6'dır. “yılda bir -sürekli” yardım alan hanelerin oranı yüzde 6,7.GELECEKTEN BEKLENTİLERGörüşme yapılan hane reislerinin yüzde 50,6’sı "durumun değişmeyeceğini" ifade etmiştir. Yüzde 20,2'si "durumun daha da kötüye gideceğini", yüzde 29,2’lik bir oran ise "durumun daha iyi olacağını" belirtmiştir. Görüşme yapılan hanelerden sadece 1/3'ünün gelecekle ilgili olumlu beklentileri olması, bu mahallelerde yaşayan insanların önemli bir çoğunluğunun içinde bulundukları durumdan bir çıkış görememesinin bir sonucudur. Bu beklentiler, kentte var olan eğitim ve sağlık hizmetleri ile iş durumunun, insanların sadece kendi kuşaklarının yaşam biçimini değil, çocuklarının da geleceğini şekillendirdiğinin bilincinde olduklarını ifade etmektedir.

Okunma Sayısı : 754
Ajanslardan İHA tarafından geçilen tüm yerel haberler, bu bölümde Diyarinsesi.org editörlerinin hiçbir editoryal müdahalesi olmadan otomatik olarak ajans kanallarından geldiği şekliyle yer almaktadır. Bu alanda yer alan haberlerin hepsinin hukuki muhatabı haberi geçen ajanslardır.

PUAN DURUMU

1.Medipol Başakşehir1394031
2.Beşiktaş1385029
Detaylı Puan Tablosu>>
LİNKLER
Güvenli bir şekilde paykasa satın alın!
Copyright ©2007 Diyarın Sesi. Tüm hakları saklıdır.
Siteden yararlanırken gizlilik ilkelerini okumanızı tavsiye ederiz.
İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz. Yazılım: CM Bilişim - Görsel Tasarım: Capitol Medya
<-- end Facebook video code--> <--end kaynak-->
Yukarı Çık