1. HABERLER

  2. DİYARBAKIR TANITIM

  3. Dicle’nin sarışını, Sarı çinte
Dicle’nin sarışını, Sarı çinte

Dicle’nin sarışını, Sarı çinte

Diyarbakır’da Dicle Vadisinde Ekim ve Nisan Aylarında görülen kış göçmeni kuşlarımızdan Sarı Çinte (Emberiza citrinella) kuşları, bu aralar kuzeye gitmeye hazırlanıyor.

A+A-

 Her sene Ekim ayında kuzey bölgelerinden Diyarbakır’daki Dicle Vadisine gelen Sarı çinteler, Nisan ayının sonlarına doğru yeniden kuzey bölgelerine göçüyor. Geçen yıl sonbaharda Diyarbakır’a gelen bu sevimli sarışın kuşların göç zamanı geldi ve yeniden kuzeye dönmek üzere hazırlık yapıyorlar.
 
Tanımı

Ülkemiz için kış göçmeni olan Sarı çinteler, erkek ve dişilerin kış giysileri birbirine benzemekle beraber erkekler daha canlı renklidir. Sarı çinteler de diğer çinteler gibi uzun kuyrukludurlar. Özellikle uçuşta kuyruğun yan tarafındaki beyaz tüyler göze çarpar.


Kuyruk sokumu taba (kızıl kahverengi) rengindedir. Bu bahçe çintesi ile olan ayrımında önemlidir. Erkeklerin başı ve karnı sarıdır. Dişilerde ve gençlerde sarı karında belirgindir.


Yazın erkeklerin başı iyice sararır. Göğüs ve karın boyuna ince çizgilidir. Erkeklerde göğüs kısımlarında taba rengi görülebilir. Gagaları küçüktür. Özellikle kışın güneşli saatlerde sarı rengi ile uzaktan dahi kolayca seçilir.
 
Habitatı


Sarı çinteler, yazın açık alanlarda çalılık ve orman kenarı arazilerinde bulunur. Kışın ise yine tarım arazileri, orman sınırları ve tek tük ağaçların bulunduğu açık arazilerde bulunur. Su birikintilerine yakın olmayı sever. Bu nedenle kış aylarında Dicle Vadisi onlar için bir nimettir. Sarı çinteler, Diyarbakır’da Hevsel Bahçelerinde kalabalık sürüler halinde beslenirken görüntülemek mümkün. Yuvalarını yere yaparlar. 3- 6 arası yumurta, kiraz kuşunun kılımsı yuva özelliklerini taşıyan yuvalarında bulunur.
 
Yayılışı

Genelde yerli bir kuştur. Batı Avrasya'da yaygın olup orta ve doğu Avrupa oldukça yoğun bulundukları bölgelerdir.  Kuzey bölgelerde (Sibirya, İskandinavya vb) yaz göçmenidir. Türkiye, İber yarımadası Ortadoğu, İran, Kuzey Afrika ve Orta Asya gibi bölgelerde kış göçmenidir. Ülkemizdeki kayıtların dağılımına bakılırsa, kışın hemen her bölgemizde görülebileceğini söyleyebiliriz.
 
Beslenme


Genelde tohumlar ile beslenir. Üreme zamanında böcekler de diyetine katılır. Yerde beslenirler.
 
Göçü


Ülkemiz için kış göçmenidir. Kuşbank kayıtlarında Ekim ve Nisan ayları arasında ülkemize göç ettiği anlaşılmaktadır. Genel olarak kuzeydeki kuşlar kış aylarında daha güneye göç etmektedirler.  
 
Popülasyonu


Avrupa popülasyonu 18 milyon çiften fazla olduğu tahmin edilmektedir.


Kişisel gözlemlerimde, bazen serçeler, tarla çintesi, ispinoz, dağ ispinozu, saka vb, ötücüler ile karışık sürüler oluşturduğunu tespit ettim. Çok ürkek bir kuş olmamakla birlikte ani ve rahatsız edici eylemlerde bulunulmadığı sürece uzun süre gözlemlenebilir..
 
Ses-Ötüşü


Ötüşleri çoğu kez kısa ve sadedir. Ötüşü tiz ve akılda kalıcıdır: 'zizizizizi-zii-düğ' (son hece biraz daha pes). Sesi berrak ve belirgindir, iki heceden oluşur: 'tvit-ap' ve daha pürüzlü bir 'tvink' ve 'tvit'. Genelllikle bir çalının tepesinden öter.  Avusturyalı piyanist, Karl Czerny, sarı kiraz kuşunun şakmasının, Beethoven'nın 5. Senfonisinin ilham kaynağı olduğunu ileri sürmüştür.

 

(Selim Kaya)

HABERE YORUM KAT