1. HABERLER

  2. DİYARBAKIR HABERLERİ

  3. Birlik meğer çiftlikmiş?
Birlik meğer çiftlikmiş?

Birlik meğer çiftlikmiş?

Diyarbakır'daki 6 sulama birliğinden biri olan Deve Geçidi Sulama Birliği'ndeki yolsuzluk ve usulsüzlükler, Valiliğin denetim raporlarıyla bir kez daha belgelendi. Birlik meğer yıllardır "çiftlik" gibi kullanılmış.

A+A-

Vali Yardımcısı Mehmet Yiğit başkanlığındaki 5 kişilik komisyon, kamuoyunda sıkça gündeme gelen Diyarbakır'daki 6 Sulama Birliğine ilişkine yolsuzluk, usulsüzlük ve keyfi uygulamalara ilişkin iddiaları inceledi. 13 Mayıs 2013'te gerçekleştirilen, denetim ve incelemelere dair rapor tamamlanırken, Diyarbakır Söz Gazetesi, raporların içeriğine ulaşmayı başardı. Birliklerin, Başkan ve Yönetim Kurulu üyeleri tarafından nasıl "çiftlik" gibi kullandıklarını ortaya koyan denetim raporlarında, milyonlarca liranın açıkca ranta yönelik heba edildiğini de gözler önüne serdi.

Çiftçilerin en çok şikayetçi olduğu ve yargıya intikal eden usulsüz işlemleriyle adından sıkça söz ettiren Deve Geçidi Sulama Birliğiyle ilgili hazırlanan raporda, kaçak su kullanımına göz yumulduğu, Yönetim Kurulu üyelerine ait tarımsal alanlara fazla su vererek diğer üreticileri mağdur ettiği, personel giderini fazla gösterip Sulama kanallarında bakım ve onarım yapmadığı, sulama ürün ödemelerinde usulsüzlük yaptığı, Vergi ve SGK borçlarını ödemediği vurgulandı. Buarada, Sulama Birliklerin yıllardır hiç bir denetime tabi tutulmadıkları da ortaya çıktı.

Yolsuzluk ve usulsüzlükler başta olmak üzere, Sulama alanındaki çiftçilere yönelik çifte standart uygulamalarıyla gündeme gelen Diyarbakır Deve Geçidi Sulama Birliği'nin maskesini, Diyarbakır Valiliğince oluşturan inceleme komisyonu tarafından da düşürüldü. Valilik tarafından oluşturulan denetleme komisyonunun hazırladığı raporda, Birliğin akıllara durgunluk veren uygulamalar içerisinde olduğu gibi, ödeme usulsüzlükleri yaptığı belgelendi.

Vali Yardımcısı Mehmet Yiğit başkanlığında oluşturulan ve Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü Kırsal Kalkınma ve Örgütlenme Şube Müdürü Mehmet Akbaş, Defterdarlık Uzmanı Mansur Uçar, Ziraat Mühendisi İskan Teğin ve İl Mahalli İdareler şefi Vasfi Direk'ten oluşan komisyonun 01.01.2012 – 31.12.2012 tarihleri arasındaki dönemi kapsayan denetlemesinde önemli sonuçlara ulaşıldı. Raporda birliğin kaçak su kullanımına göz yumduğu, kendi üyelerine ait tarımsal alanlara fazla su vererek diğer üreticileri mağdur ettiği, personel giderini fazla gösterip bakım ve onarım yapmadığı, sulama ürün ödemelerinde usulsüzlük yaptığı, vergi ve SGK borçlarını ödemediği kaydedildi.

KARAR DEFTERİ DÜZENLİ TUTULMADI

Komisyonun hazırladığı raporun 'Birliğin Muhasebe Ve Defter Kayıtları' bölümünde sulama birliği meclisinin karar defterinde kararların ayrı ayrı oylanarak kaç üyenin katılımıyla ve geçerli-geçersiz alınan oylama sonuçları ile yazılması gerekirken gündemdeki maddelerin karar defterine sayı yazılmadan kaydedilip imzalandığına dikkat çekildi. Alınan kararlar meclis karar defterine toplantıdan sonra işlenmesi gerekirken böyle yapılmayıp; yılsonuna doğru toplu olarak kaydedildiği, yılsonunda toplam alınan meclis karar sayısının da yanlış yazıldığı vurgulandı. Üye kayıtları ve tahsilâtların kurşun kalem ile yazıldığı da dile getirilerek bir başka skandala dikkat çekilirken, “Hatalı yazılan kayıtların düzeltme işleminde kesinlikle daksil kullanımı ve karalama yapılmaması; hatalı kaydın üzerine tek çizgi çizilip doğrusunun altına yazılması gerekir. Ayrıca defterlerde ve tahsilâtlarda kurşun kalem kullanılmaması, mürekkepli kalemlerin kullanılması gereklidir.” denildi.

'KAÇAK SU HAKKINDA İŞLEM YAPILMADI'

Raporun 'İdari Ve Teknik İnceleme' bölümünde ise 2012 yılına ait 'Sulama Mesaha Cetvelindeki usulsüzlüğe dikkat çekildi. “DSİ formatına göre bir mesaha cetvelinin hazırlanmadığı anlaşılmıştır.” ibaresinin yer aldığı raporda kaçak su kullanımı konusunda Deve Geçidi Sulama Birliği'nin ihmali de gözler önüne serildi. Raporda, “Planlı Su Dağıtımı Uygulama Raporu” ve 2012 yılı mesahasının uyumlu olmadığı görülmüş nedeni sorulduğunda şebeke dışı alanların mesahaya işlenmediği heyetimize aktarılmıştır. DSİ 10. Bölge Müdürlüğü 27.08.2012 tarih ve 397198 sayılı yazı ile Sulama Birliğine 42 noktadan motopomplarla ana kanaldan su alındığını bildirmesine rağmen sulama birliğinin bu konuda bir çalışma yürütmediği anlaşılmıştır.” İfadeleri kullanıldı.

SULAMA RANDIMANINDA ÜSÜLSÜZLÜK

Raporda Deve Geçidi Sulama Birliği'nin detaylı bir tahakkuk çalışması yapmadığı da dile getirilerek birliğin DSİ'nin göndermediği protokolü de 'DSİ göndermiş' gibi göstererek bir anlamda sahtecilik yaptığı vurgulandı. Raporun ilgili bölümünde şu ifadeler kullanıldı ;” Planlı Su Dağıtımı Uygulama Raporu” incelenmesinde sulama randımanının %41,20, ihtiyacı karşılama oranının ise 1,31 olarak gerçekleştiği görülmüştür. Ancak tahakkuklaştırılan mesaha dikkate alındığında bu rakamların hiç gerçekçi olmadığı anlaşılmıştır. GSP, PSDUR ve Su kulanım Protokolünün onaylanmış halinin Sulama Birliğine DSİ tarafından gönderilmediği anlaşılmış, heyetimize sunulan mesaha cetveli ile tahakkuk cetveli arasında yer yer uyumsuzluklar olduğu görülmüş bu iki cetvelin uyumluluğu için yeterince özen gösterilmediği anlaşılmıştır.”

'PERSONEL GİDERİ FAZLA, BAKIM–ONARIM YETERSİZ'

Komisyona sunulan ve Birlik Meclisi tarafından onaylanan 2012 yılı kesin hesabının incelenmesinde personel giderlerinin gerçekleşen bütçenin %66'sını oluşturduğu, bakım onarıma giden miktarın ise %18'de kaldığı da ortaya çıktı. Personel giderini bu kadar yüksek gösteren ve sulama kanallarında bakım onarımı yapmadığı ortaya çıkan birlik yönetiminin bu uygulaması ortaya atılan yolsuzluk iddialarını akıllara getirdi.

BİRLİK; SULAMA VE TAHSİLÂT KONUSUNDA SINIFTA KALDI

Komisyonun hazırladığı raporun  'Birliğe Kayıtlı Çiftçi Sayısı Ve Alanları' bölümü, birlik yönetiminin sulama, tahsilât ve üye kayıtları konusundaki yetersizliğini de ortaya koydu. Raporda, “Sulayıcı (mükellef) Kayıt Defterlerinin olduğu ve 396 kişinin kaydedildiği tespit edilmiş, 2012 yılında sulama sahasına giren alanın 56.161 dekar olduğu ve 2012 yılında 51.655 dekar alanın sulandığı görülmüştür. Sulama yapılan alandaki bitki desenini Pamuk (21.633 Da), Buğday 20.239 Da ve Mısırın (9.783 Da) oluşturduğu görülmüştür. Sulanan alan için su kullanım hizmet bedelinin 1.192.295,00 TL olduğu ve 383.323,00 TL tahsil edildiği geri kalan 803.972,00 TL için herhangi bir işlem yapılmamıştır. Birliğe üye kayıt edilirken üyelik şartları için gerekli ( tapu, kimlik bilgileri) belgelerin istenmediği ve kayıt defterine üyelik bilgileri eksik doldurulduğu, 2012 yılı için birlik üyeleri ve su kullanıcılarından sulama beyannamelerinin alınmadığı görülmüştür.” denildi.

SULAMA ÜRÜN ÖDEME ÇİZELGESİNDE ÜSÜLSÜZLÜK

Komisyonun 'Birliğin Sulama Ücret Tarifeleri' bölümünde Deve Geçidi Sulama Birliği'nin  'Sulama Ürün Ücret Ödeme Çizelgesi'nde usulsüzlük yaptığını ortaya koydu. Söz konusu bölümde, ”2012 Yılında uygulanacak Sulama Ürün Ücret Ödeme Çizelgesinin, Bakanlar Kurulunca onaylanmış ve 04.05.2012 tarihli 28282 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve 6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanunun 6. Maddesinin 15. Fıkrasının (ı) Bendi gereğince hazırlanan 2012 yılında sulama birliklerince işletilen sulama tesislerinde uygulanacak ve eşik değer olarak kabul edilen su kullanım hizmet bedelinin Mısır bitkisi için birlik Meclisince 24,00 TL olarak alınan kararla uygun olmadığı ancak Birlik Yönetim Kurulunun 15.05.2012 tarih ve 8 sayılı kararıyla Mısır bitkisi için 27,00 TL olması ile ilgili kararı görülmüştür.” İfadelerine yer verildi.

VERGİ VE SGK BORÇLARI ADETA TAVAN YAPTI

Raporun son bölümünde ise Sulama Birliği'nin vergi ve SSK borçlarını ödemediği, tahsilât konusunda sınıfta kaldığını vurgulandı. İşte raporun ilgili bölümü ;”Birliğin Vergi Dairesine 70.000,00.-TL ve SGK'ya 458.000,00.-TL olmak üzere toplam borç tutarının 528.000,00.-TL olduğu, toplam tahakkuk etmiş alacakların 1.542.295,00.-TL, toplam tahsil edilen alacakların 525.918,00.-TL, tahakkuk ettiği halde tahsil edilemeyen alacakların 1.023.972,00.-TL olduğu, tahakkuk-tahsilat rakamlarına bakıldığında birliğin tahsilat oranının çok düşük olduğu, tahsilatın artırılması için hem idari hem de icra yoluyla gerekli takibatın yapılması gerektiği görülmüştür.”

BİRLİK YÖNETİMİNE UYARILAR YAPILDI

Raporda ayrıca tespit edilen hususların giderilmesi için Deve Geçidi Sulama Birliği uyarıldı. Yapılan uyarılarda ,”Birlik üyelerine ait üye kayıt defterinin eksiksiz olarak doldurulmasının sağlanması ve birliğe üye kayıt edilirken üyelik şartları için gerekli ( tapu, kimlik bilgileri vb.) belgelerin eksiksiz olarak alınmasının gerektiği, su kullanan üyelerin beyan ettikleri ürünlerinin Çiftçi Kayıt Sisteminde kayıtlı olup olmadığının karşılaştırılması amacıyla İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüklerinden talep edilmesi durumunda birlik üyelerine ait kayıtlı ürün bilgilerinin liste halinde Sulama birliklerine verilmesinin uygun olacağı ve bu sayede su ücretlerinin ürün desenine göre alınmasının gerçekleştirileceği, birlik bünyesinde birlik müdürü olarak görev yapmakta olan Ziraat Mühendisinin birlik üyelerine yönelik sulama faaliyeti ve bitki deseni seçimi konusunda teknik destek vermesi gerektiği kaydedilmiştir.

'BAKIM –ONARIM DÜZENLİ OLARAK YAPILMALI'

Sulama tesislerinin etkin verimli ve düzenli kullanımını sağlayarak sulu tarımın gelişmesi ve üretimin dengeli olarak artırılmasının sağlayacak çalışmalar yapılması, sulama sahası içerisindeki birim alandan daha fazla ürün elde edilmesi ve sulama yapılan alanda bilinçli ve tekniğine uygun sulamanın yapılması için İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri ile koordineli bir şekilde eğitim çalışmalarının başlatılması gerektiği, yapılan mevcut sulama sisteminin düşük randımanlı olan salma sulama sisteminden çıkarılıp basınçlı (damla ve yağmurlama) sulama sistemlerine dönüş için gerekli eğitim çalışmalarının yine İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri ile koordineli bir şekilde yapılması, birlik üyeleri ve su kullanıcılarından su kullanım bedelinin eksiksiz olarak tahsil edilmesi ve bakım onarım gibi işlemlerinin planlı bir şekilde yapılması, üretim sezonuna yetişecek şekilde üyelerden sulama beyannamelerinin alınmasının sağlanması, “Planlı Su Dağıtımı Uygulama Raporu” ve yıl sonu mesahasının mutlaka uyumlu olması gerekir.

'KAÇAK SUYUN ÖNÜNE GEÇİLMELİ VE TAHSİLÂT ARTIRILMALI'

Şebeke dışı alanlar mutlaka mesahaya işlenmeli ve tahakkuklaştırılmalıdır. GSP, PSDUR ve Su kulanım Protokolünün onaylanmış hali Sulama Birliğine DSİ tarafından gönderilmeli ve bu belgeler dosyalanmalıdır. Mesaha cetveli ile tahakkuk cetveli yüzde 100 uyumlu olmak zorundadır. Birliğin tahsilâtının artırılması için hem idari hem de icra yoluyla gerekli takibatın yapılması gerekir. 2011 yılı denetim raporunda; belirtilen eksik ve aksamaların hemen hemen tamamına yakını aynen devam etmektedir. Birliğin tahsilât oranının çok düşük olduğu, tahsilâtın artırılması için hem idari hem de icra yoluyla gerekli takibatın yapılması gerektiği belirtildiği halde 2012 yılında tahsilâtın artırılması konusunda birliğin gerekli tedbirleri almadığı görülmüştür.” ifadelerine yer verildi.

HABERE YORUM KAT